Nieuwe cijfers Utrechtse woningmarkt onderstrepen noodzaak betaalbare woningen

UTRECHT > De nieuwste rapportage ‘Wonen in Utrecht’ laat zien dat het aandeel betaalbare woningen in Utrecht de afgelopen jaren is afgenomen. Zo is het aandeel sociale huur afgenomen van 35 in 2019 naar 32 procent in 2022, krimpt de middencategorie huur en koop van 30 procent naar 25 procent en worden huurwoningen in de particuliere sector steeds duurder.

“De cijfers onderstrepen de noodzaak om van woningmarkt naar volkshuisvesting te gaan, met meer regie voor de overheid om te zorgen voor voldoende betaalbare en kwalitatief goede woningen”, zegt wethouder Dennis de Vries (wonen). “We helpen woningcorporaties om sociale huurwoningen bij te bouwen, zetten vol in op de middencategorie huur én koop en nemen maatregelen om bestaande woningen zo goed mogelijk te benutten. Denk hierbij aan het makkelijker maken van woningdelen, aanpak van leegstand en de opkoopbescherming. Dit is een proces van de lange adem, maar hopelijk kunnen we nog dit jaar bestaande huurwoningen betaalbaarder maken dankzij aanvullende regelgeving vanuit het Rijk.”

Marktontwikkeling

Veel ontwikkelingen zijn het gevolg van marktontwikkelingen. De afname van het aandeel sociale huur komt doordat huurprijzen in de particuliere huur boven de sociale huurgrens zijn uitgestegen en die woningen daardoor nu in de duurdere huur vallen. Het aandeel corporatiewoningen is namelijk gelijk gebleven (29%). Dit onderstreept de noodzaak om sociale huur door corporaties te laten bouwen en de inzet om bij nieuwbouw minimaal 40 procent sociale huur te laten realiseren, zoals is vastgelegd in het coalitieakkoord.

Ook in de middencategorie zijn minder woningen gekomen doordat prijzen zijn gestegen naar de duurdere categorie. Dit komt door prijsstijgingen van koopwoningen. Tegelijkertijd nam het aandeel middenhuur toe van 11 naar 14 procent. Utrecht zet fors in op nieuwbouw in de middencategorie om de stad betaalbaar te houden. De stad werkt al enkele jaren met het actieplan middenhuur en in het coalitieakkoord is vorig jaar afgesproken dat bij nieuwbouw 35 procent van de woningen in de middencategorie moet vallen.

Woonlasten

Met de prijzen stijgen ook de woonlasten van Utrechters. Huurders in de particuliere sector zijn gemiddeld het meeste kwijt. Zij betalen 16 euro per vierkante meter en gemiddeld ruim 1000 euro per maand, een stijging van 42 procent in tien jaar. In die periode bleven de lasten in de corporatiesector constant rond gemiddeld 600 euro en in de koopsector daalden de lasten zelfs. Mensen met een leeftijd tot 35 jaar zijn een groter deel van hun inkomen kwijt aan woonlasten dan mensen boven de 35 jaar. Mensen tot 35 jaar verhuizen ook het meest. Onder oudere huishoudens (van 65 jaar en ouder) is juist een trend te zien van relatief weinig verhuizingen. Met het actieplan “(t)huis voor ouderen” wil de gemeente Utrecht onder andere de doorstroming van oudere kopers en huurders verhogen.

In de rapportage staat ook dat Utrecht jaarlijks rond de 3.000 woningen oplevert. Vergeleken met andere G4-steden en het landelijk gemiddelde bouwt Utrecht relatief veel woningen ten opzichte van de bestaande woningvoorraad.  Het aantal vergunde nieuwbouwwoningen is in 2021 echter meer dan gehalveerd. In 2022 is het aantal vergunde nieuwbouwwoningen weer gestegen, maar nog steeds lager dan de jaren ervoor. Meer cijfers over woningbouw volgen later dit voorjaar in het Meerjarenperspectief Ruimte.

Rapportage

Zie voor alle cijfers de rapportage Wonen in Utrecht.