Knap staaltje techniek zorgt voor extra water in West Nederland Waterschappen en Rijkswaterstaat zetten extra wateraanvoer aan door aanhoudende droogte

REGIO > Om de gevolgen van de aanhoudende droogte te beperken, hebben Hoogheemraadschap van Rijnland en Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR) in samenwerking met Rijkswaterstaat dinsdag 30 juni de Klimaatbestendige Wateraanvoer (KWA) aangezet. Hiermee wordt extra zoet water aangevoerd naar West-Nederland om verzilting tegen te gaan.

Droogte zorgt voor toenemende druk op watersysteem
Heel Nederland heeft te maken met droogte. Door hoge temperaturen en weinig neerslag is de verdamping groter dan de hoeveelheid regen. Ook voert de Rijn minder zoet water aan. Hierdoor neemt de beschikbaarheid van zoet water af en groeit in West-Nederland het risico dat het zeewater verder landinwaarts komt en het zoete water zouter wordt (verzilting). Zilt water is schadelijk voor natuur en landbouw. Met de inzet van de KWA zorgen de waterschappen en Rijkswaterstaat ervoor dat er voldoende zoet water beschikbaar blijft.

Directeur Rachid Bassit (Rijkswaterstaat): “Als beheerder van de grote rivieren, meren, de Noordzee en de Waddenzee kijkt Rijkswaterstaat dagelijks naar het Nederlandse watersysteem als geheel. We monitoren de beschikbaarheid van water en sturen waar nodig bij. De inzet van de Klimaatbestendige Wateraanvoer laat zien hoe belangrijk de samenwerking met de waterschappen is. Samen zorgen we ervoor dat voldoende zoet water beschikbaar blijft voor landbouw, natuur en onze leefomgeving, ook in droge perioden.”

Twee routes voor extra zoet water
Om het waterpeil op orde te houden, wordt extra zoet water aangevoerd via twee routes. De Doorvoer Krimpenerwaard (DKW) is al in werking. Daarbij voert hoogheemraadschap Schieland en Krimpenerwaard water aan vanuit de Lek via gemaal Verdoold naar de Hollandsche IJssel. Daarnaast is de KWA ingezet. Via gemaal De Aanvoerder in De Meern wordt water uit het Amsterdam-Rijnkanaal aangevoerd via de Leidse en Oude Rijn richting het westen.

Hoogheemraad Bert de Groot (HDSR):
“Nederland is eigenlijk één groot watersysteem van grote en kleine watergangen. Voor het beheer van dit systeem zijn verschillende partijen verantwoordelijk, waaronder de 21 waterschappen en Rijkswaterstaat. Om de verdeling van het water te regelen, is goede samenwerking essentieel. De KWA is hier een mooi voorbeeld van, meerdere partijen komen in actie om het tekort aan zoet water in West-Nederland op te vangen.”

Inzet tegen verzilting
Met de KWA kan maximaal 15 kubieke meter water per seconde worden aangevoerd naar het Rijnlands gebied. De aanvoer is gestart met 7 kubieke meter per seconde en kan worden opgeschaald als dat nodig is. Via de DKW komt er 3 kubieke meter per seconde extra in de Hollandsche IJssel bij.

Hoogheemraad Henk Hazenoot (Rijnland): “Met de KWA zorgen we dat we het waterpeil op orde houden en dat het water voldoende zoet blijft. Dat doen we niet alleen. Juist in droge perioden is de samenwerking tussen waterschappen en Rijkswaterstaat cruciaal. Door tijdig maatregelen te nemen en samen op te trekken, kunnen we de gevolgen van droogte voor landbouw, natuur en leefomgeving zo goed mogelijk beperken.”

Gevolgen voor scheepvaart en recreatie
De extra aanvoer van water zorgt voor veranderende stroming en hogere waterstanden. Daardoor kan de doorvaarthoogte bij bruggen afnemen en kunnen vaarwegen tijdelijk worden aangepast of afgesloten.

Gevolgen in het gebied van HDSR
Tussen het Amsterdam-Rijnkanaal en de Haanwijkersluis in Harmelen is de Leidse Rijn gestremd voor scheepvaart. Deze stremming geldt vanaf 30 juni tot nader order. Schippers kunnen actuele informatie vinden op www.vaarweginformatie.nl. Door de sterkere stroming is zwemmen extra gevaarlijk. De Leidse en Oude Rijn zijn officieel geen zwemwater en er wordt afgeraden om hier te zwemmen.

Samenwerking essentieel
De inzet van de KWA is een gezamenlijke maatregel van waterschappen en Rijkswaterstaat. Rijkswaterstaat stelt als beheerder van het hoofdwatersysteem het water beschikbaar. De waterschappen zorgen vervolgens voor de verdeling en doorvoer via hun regionale watersystemen.

Voorbereid op vaker droge perioden
Door klimaatverandering nemen droge perioden toe in frequentie en duur. Vijf van de afgelopen zes jaar waren (extreem) droog. Waterschappen en Rijkswaterstaat bereiden zich hier samen met overheden, bedrijven en inwoners op voor. De KWA is een belangrijk instrument om de gevolgen van droogte te beperken.